Studeren doe je niet alleen.
Als jij straks naar de hogeschool of universiteit gaat en je ouders of voogden geen diploma hoger onderwijs hebben, dan ben jij een pioniersstudent. Misschien heb je nog nooit van die term gehoord en dat hoeft ook niet. Het betekent dat je een weg inslaat die voor jou en je gezin nog onbekend is. Spannend? Zeker. Maar het betekent niet dat je er alleen voor staat.
pi·o·niers·stu·dent
(de; meervoud: pioniersstudenten)
iemand die als eerste gaat studeren in het hoger onderwijs van het hele gezin (ouders, broers, zussen of andere gezinsleden)
1. De overstap naar het hoger onderwijs: een nieuwe wereld voor iedereen
De overgang van het secundair onderwijs naar de hogeschool of universiteit is voor iedere student een grote stap. Je komt terecht in een nieuwe leeromgeving met andere verwachtingen, les- en evaluatievormen. Plots moet je veel zelfstandiger werken, zelf je planning beheren en initiatief nemen als je iets niet begrijpt. In het secundair kreeg je nog tussentijdse toetsen of een leerkracht zei je of je goed bezig was of niet. In het hoger onderwijs gebeurt dat veel minder. Voor veel vakken krijg je pas in januari, bij je eerste examenperiode, echt zicht op hoe goed je de leerstof beheerst, of je studiemethode werkt, en of je planning realistisch was.
Meestal ga je ook in een nieuwe stad studeren. Je pendelroutine verandert. Misschien ben je langer onderweg, neem je een ander vervoermiddel, … Voor wie op kot gaat, komt daar nog een extra niveau van verandering bij: je moet plots zelf instaan voor dingen als koken, je financiën en je dagindeling — en dat in een compleet nieuwe omgeving, zonder de vertrouwde routines van thuis. Dat vraagt aanpassing, ook als je veel van die dingen op zich al kent. Maar ook hierin kun je groeien, en je hoeft het niet allemaal op je eentje te ontdekken.
Voor sommige studenten voelt die overgang als een logisch vervolg op wat ze thuis al kennen: ouders kunnen hen uitleg geven, ervaringen delen of helpen bij het plannen. Maar voor pioniersstudenten is die vertrouwde omkadering er meestal niet, of in veel mindere mate. Jouw ouders hebben immers zelf geen ervaring met deze wereld. Dat kan ertoe leiden dat je je afvraagt of je wel klaar bent voor het hoger onderwijs en of je hier wel op je plaats zit.
Het antwoord is: ja, dat ben je absoluut. Je moet alleen weten dat het oké is om onderweg hulp te zoeken, en dat je daarin niet alleen staat. Veel studenten krijgen die hulp ook, alleen gebeurt dat doorgaans onzichtbaar, thuis aan de keukentafel of via kleine tips van ouders of familieleden. Als jij die steun niet vanzelf krijgt, is het des te belangrijker om te weten dat er andere plekken zijn waar je wél terecht kunt.